Strategisch programmamanagement voor complexe maatschappelijke opgaven
Maatschappelijke opgaven binnen overheid en non-profit organisaties worden steeds complexer. Denk aan thema’s als energietransitie, woningbouw, zorg, mobiliteit, digitalisering en leefbaarheid. Deze opgaven vragen om strategisch programmamanagement, waarin bestuurlijke sensitiviteit, opgavegericht werken en leiderschap samenkomen.
De opleiding Strategisch Programmamanagement is speciaal ontwikkeld voor ervaren programmamanagers in de publieke, semi-profit of non-profit sector die hun strategische rol willen verdiepen en hun impact op maatschappelijke opgaven willen vergroten. Deze opleiding biedt verdieping precies op die vraagstukken waar ervaren programmamanagers in het publieke domein dagelijks mee te maken hebben.
Als programmamanager in overheid of non-profit werk je in een omgeving met:
- meerdere bestuurlijke en ambtelijke opdrachtgevers
- politieke besluitvorming en publieke verantwoording
- uiteenlopende belangen van stakeholders
- beperkte middelen en hoge maatschappelijke verwachtingen
Tijdens alle opleidingsdagen is het werken in programma’s volgens de methodiek van Programmatisch Creëren steeds de rode draad.
Wat levert deze opleiding je op?
- Meer strategische invloed binnen bestuurlijk-politieke context
- Het vermogen om maatschappelijke opgaven te vertalen naar gedragen programma’s
- Versterking van je rol richting (bestuurlijk) opdrachtgevers
- Effectiever omgaan met politieke gevoeligheid en tegenspraak
- Meer grip op stakeholder- en omgevingsmanagement
- Inzicht in hoe innovatie en nieuwe technologie (zoals AI) bijdragen aan publieke waarde
- Groei in persoonlijk leiderschap en positionering als senior programmamanager
Je werkt onder andere aan:
- Opgavegericht Organiseren: wat is er nodig voor professioneel programmamanagement
- Visievorming: van maatschappelijke ambitie naar heldere doelen
- Opdrachtgeverschap binnen bestuurlijk-ambtelijke verhoudingen
- Strategisch beïnvloeden en systemisch denken
- Innovatie, verandermanagement en nieuwe technologieën (zoals AI en data)
- Persoonlijk leiderschap van de programmamanager
- Teamontwikkeling in complexe publieke programma’s
- Strategisch omgevingsmanagement en stakeholderanalyse
- Intervisie en reflectie
De opleiding bestaat uit negen samenhangende modules, waarin theorie, praktijk en reflectie continu worden verbonden. Gedurende het traject ontwikkel je een visiedocument dat direct inzetbaar is.
Deze opleiding helpt je om jezelf verder te ontwikkelen als ervaren programmamanager. Dit is niet alleen waardevol voor je persoonlijke carrièrepad, maar ook voor je organisatie. Je leert hoe je programmamanagement in kunt zetten als strategisch instrument voor maatschappelijke impact.
Werkwijze in deze opleiding
De duur van de opleiding is negen maanden, waarbij je maandelijks een opleidingsdag volgt op locatie. Tussen de bijenkomsten door heb je de gelegenheid om in je eigen tijd, in je eigen tempo, de voorbereiding en/of het huiswerk te maken voor de verschillende modules, de literatuur door te nemen en te werken aan je visiedocument. Gemiddeld vraagt dit een dagdeel tijdsinvestering per module. Hierdoor is de leergang goed te combineren met je werk en je privéleven. Je kunt wat je geleerd hebt direct toepassen in je eigen programma.
In elke module wordt theorie afgewisseld met cases, de eigen praktijk en reflectie. Als deelnemer krijg je een groot aantal praktische tips die je direct kunt toepassen in je eigen programma’s. Je ontmoet deelnemers vanuit allerlei organisaties. Juist deze mix aan ervaring maakt dat je ook veel leert van je collega deelnemers.
Visiedocument
Tijdens de gehele opleiding werk je aan je eigen visiedocument. Dit is een strategisch stuk waarin je het geleerde tijdens de acht modules toepast en verwerkt op je programma of opgave. Tijdens de laatste dag presenteer je je visiedocument en ontvang je waardevolle feedback van de hoofddocent en je collega deelnemers.
💡 Neem deel aan de online voorlichtingssessie
Een opleiding volg je niet zomaar... Wil je weten of deze opleiding Strategisch Programmamanagement waardevol is voor jou en je dagelijkse werk?
Neem op woensdag 26 mei van 11:00 - 12:00 deel aan de vrijblijvende online voorlichtingssessie. We vertellen je in deze sessie alles over de opleiding en je kunt ook direct jouw vragen stellen.
Ja, ik wil deelnemen aan de voorlichting
*Tip: ga voor persoonlijk advies
Een opleiding volg je niet zomaar... Wil je weten of deze opleiding Strategisch Programmamanagement waardevol is voor jou en je dagelijkse werk?
Win vrijblijvend persoonlijk advies in via opleidingsadviseur Tonnie van Zanten op 040 - 2 972 780.
Inclusief boekenpakket:
Je ontvangt een boekenpakket met boeken die naadloos aansluiten bij de lesstof:
- Kus de visie wakker
- Essentie van programmamanagement voor opdrachtgevers
- Ontdek de innovatieruimte
- Leiderschap van de programmamanager
- Handboek Strategisch Omgevingsmanagement 2.0
In samenwerking met:
Module 1
Inleiding Strategisch Programmamanagement
We maken kennis met elkaar en verkennen de leerdoelen en werkwijze in de opleiding.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Welkom en kennismaking
- Introductie op het programma van de opleiding
- Opgavegericht organiseren
- Hoe zit het ook alweer? Korte terugblik op programmatisch creëren, methodiek, het bouwen van een programma, het sturen en het afbouwen
- Aandachtspunten voor de ervaren programmamanager
Leeropbrengst:
Aan het eind van de dag kun je: uitleggen wat een visie is, wat de vier verschillende bouwstenen zijn en waarom een visie relevant is voor je team of organisatie. Daarnaast heb je in kleine groepjes een visie in conceptvorm geformuleerd en vertaald naar prioriteiten en gedragskeuzes.
Docent: Mirella Jacobs, Jo Bos & Co
Module 2
Visievorming
Een visie is geen simpele slogan of alleen een toekomstplaatje. Een visie is een manier van kijken (het komt van het Latijnse ‘videre’). Het is een lens die bepaalt wat je ziet, wat je belangrijk vindt en welke keuzes logisch worden.
Waarom een visie juist in deze dynamische en onzekere tijden cruciaal is? Omdat een visie ruis en versnippering voorkomt, je meer zelfvertrouwen geeft (en minder vatbaar maakt voor onzekerheid en stress), voorkomt dat je in automatische reflexen schiet en zorgt voor de noodzakelijke interne binding in je team of organisatie.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Check-in en mini-poll
- Introductie over aard, belang en bouwstenen van een visie
- Vertalen naar de eigen situatie: hoe hangt de vlag erbij?
- In groepjes en in verschillende rondes werken aan vier bouwsteen
- Tussentijdse plenaire besprekingen aan de hand van stresstest
Leeropbrengst:
Aan het eind van de dag kunnen deelnemers : uitleggen wat een visie is, wat de vier verschillende bouwstenen zijn en waarom een visie relevant is voor hun team of organisatie. Daarnaast hebben ze in kleine groepjes een visie in conceptvorm geformuleerd en vertaald naar prioriteiten en gedragskeuzes.
Docent: Hans van der Loo
Module 3
Opdrachtgeverschap in je programma
Om goede keuzes aan het begin van een programma te kunnen maken, helpt het als een opdrachtgever vooraf weet waar hij of zij allemaal mee te maken gaat krijgen. Hoe zorg je voor een optimale samenwerking met je opdrachtgever? Waar kun je over struikelen en hoe kun je dat voorkomen? Deze module is een verdieping op het onderwerp opdrachtgeverschap.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Waarom is goed opdrachtgeverschap zo belangrijk voor een programma?
- Wat is goed opdrachtgeverschap?
- Hoe creëer je bewustzijn bij de opdrachtgever?
- Hoe vind je balans in rolvastheid en samenwerken met de opdrachtgever?
- Hoe ga je om met de bestuurlijke/ambtelijke opdrachtgever?
- Adviesvaardigheden in een complexe omgeving
Leeropbrengst:
Na deze dag ben je in staat om goed samen te werken met je opdrachtgever. Je weet hoe je de opdrachtgever bewust kunt maken van zijn taken en verantwoordelijkheden en kunt je verwachtingen succesvol overbrengen.
Docent: Niels van Loon, NOVAIM
Tip! Download de brochure voor een compleet overzicht
Module 4
Strategisch Beïnvloeden
Wees de BOSS; een Beïnvloeder op Strategische Schaal.
Het doel van deze module is je strategische invloed, zonder formele macht, leren te vergroten. Voor programmamanagers in overheid en non-profit is dit dagelijkse realiteit. Je werkt met meerdere opdrachtgevers, onder politieke en maatschappelijke druk, met professionals en zonder directe lijnverantwoordelijkheid.
Een echte BOSS combineert Focus, Zelfinzicht, Methodiek en Actie. Dit gaat over bewustwording, vakmanschap, regie en uitvoering.
Wat succesvolle beïnvloeders gemeen hebben is dat zij weten dat invloed niet hetzelfde is als macht. Deze opleidingsdag laat zien hoe jij, vanuit jouw positie, jouw invloed bewust en strategisch kunt inzetten.
De volgende onderpen staan centraal:
De 4 basisfactoren om een echte BOSS te worden:
- Bewustwording en focus.
Wat wil ik bereiken?
- Zelfinzicht en stijl.
Wat voor beïnvloeder ben ik en wat vraagt om aanpassing?
- Wijsheid en methodiek.
Welke beïnvloedingsmethoden en -middelen zet ik in om te bereiken wat ik wil?
- Sturing en actie.
Wat ga ik doen, met wie en wanneer en hoe volg ik dit op?
Bewustwording en Focus (BOSS-doel)
Een BOSS acteert niet vanuit betrokkenheid alleen, maar vanuit de Cirkel van Invloed.
De kernvraag: Wat wil ik bereiken als BOSS?
- Leer van succesvolle beïnvloeders zoals Nelson Mandela, Mark Rutte en influencers op Social media.
- Reflectieopdracht Wie zijn jouw voorbeelden van succes? Wat doen zij (niet)?
- De cirkel van invloed.
- Het BOSS-werkveld van de programmamanager.
- Systeemdenken.
Pas toe:
- Praktijkcasus voor programmamanagers: “Het strategisch overleg”.
- Wat wil je bereiken en wie zijn de betrokkenen? Werk met je BOSS-buddy aan je eigen cases.
- Wijsheid en Methodiek (BOSS-tools)
Een BOSS heeft een gereedschapskist die verder gaat dan ‘mooie woorden’.
De kernvraag: Welke beïnvloedingsmiddelen zet ik in?
• Strategisch beïnvloeden middels motivatie- en kennistechnieken.
• De zes geheimen van overtuigen volgens Cialdini.
• De beïnvloedingslessen van Manfred Kets de Vries.
• Psychologische veiligheid volgen Edmondson, Clark en Van der Loo.
• Presenteren als beïnvloedingsinstrument.
Pas toe:
• Praktijkcasus voor programmamanagers: “Het genomen besluit”.
• Welke methoden en middelen ga je inzetten? Werk met je BOSS-buddy aan je eigen cases.
- Sturing en Actie (BOSS-plan)
Strategisch beïnvloeden is pas waardevol als het leidt tot beweging.
De kernvraag is: wat ga ik doen, met wie en wanneer en hoe volg ik dit op?
• De 4 basisfactoren samengevat.
• Presenteer je BOSS-plan.
• Boss-zelftest; is er progressie?
• Eerstvolgende actie, tijdspad en evaluatie opleidingsdag.
- Zelfinzicht en Stijl (BOSS-paspoort)
Strategische invloed vraagt om persoonlijke effectiviteit.
De kernvraag: Hoe beïnvloed ik van nature en wat vraagt om meer flexibiliteit?
• Wat zegt de BOSS-zelftest (huiswerkopdracht)?
• Bouw je eigen BOSS-paspoort met overtuigingen, gedrag en communicatie (o.a. gebaseerd op drijfveren, Insights Discovery en de tien beïnvloedingsvaardigheden van Bijker).
Pas toe:
• Praktijkcasus voor programmamanagers: “Beinvloeden van gedrag”.
• Breng je BOSS-paspoort in kaart. Werk met je BOSS-buddy aan je eigen cases.
Leeropbrengst:
Wat succesvolle beïnvloeders gemeen hebben is dat zij weten dat invloed niet hetzelfde is als macht. Deze opleidingsdag leert je hoe jij, vanuit jouw positie, jouw invloed bewust en strategisch kunt inzetten.
Docent: Willeke Kremer
Module 5
Innovatie en nieuwe technologie
Als programmamanager ben je de regisseur van vernieuwing. Maar hoe krijg je een organisatie écht in beweging? Innovatie vraagt namelijk om een specifieke mindset en de durf om buiten de gebaande paden te treden.
Tijdens deze dag duiken we in de Innovatieruimte. We laten de theoretische modellen even los en gaan aan de slag met de psychologie van vernieuwing en de kracht van creativiteit. Geen dikke rapporten, maar praktische tools en een frisse blik.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Hack je brein: je leert waarom we van nature geneigd zijn om 'nee' te zeggen tegen het nieuwe. Je krijgt technieken om je eigen brein (en dat van je collega’s en stakeholders) in de creatieve stand te zetten
- Toolkit voor een innovatieve cultuur: je krijgt concrete tools in handen om een cultuur te creëren waarin experimenteren wordt aangemoedigd en waar fouten maken wordt gezien als noodzakelijk leren.
- Innovatie-gedreven programmamanagement: je ontdekt hoe je innovatietools kan inzetten om je programma wendbaar te houden.
- We kijken hoe je door anders te doen een natuurlijke veranderkracht losmaakt in de organisatie.
- Jouw casus: je vertaalt de Ynnovate-aanpak naar je eigen praktijkcasuïstiek
Leeropbrengst:
Aan het eind van de dag heb je een rugzak vol concrete werkvormen en inzichten die je direct op je eigen programma kunt plakken. Je gaat naar huis met een concreet plan om de innovatieruimte in jouw programma te vergroten.
Docent: Marieke Aantjes, Ynnovate
Module 6
Persoonlijk leiderschap van de programmamanager
Jij als programmamanager, hoe doe je dat? Op welke manier geef je leiding aan het programma en hoe zorg je ook goed voor jezelf.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Zelfbewustzijn en zelfsturing
- Herken je waarden, drijfveren en gedrag
- Hoe bereik je je persoonlijke doelen?
- Hoe gebruik je zelfkennis om anderen te inspireren en te begeleiden?
- Hoe zet je inzichten om tot actie?
- Reflecteren kun je leren
- Leiderschap in een programma
Leeropbrengst:
Tijdens deze dag krijg je inzicht in je leiderschap. Je leert hoe je je leiderschap inzet ten bate van het programma.
Docenten: Mirella Jacobs, Jo Bos & Co en Maaike van Meerten, Jo Bos & Co
Module 7
Ontwikkel je team
Als programmamanager stuur je een divers programmateam aan waarbij zowel inhoudelijke als mensgerichte factoren een rol spelen. Je balanceert continu tussen het realiseren van programmadoelen en het benutten van individuele kwaliteiten binnen het team. Tijdens deze module werken we met het Teammodel, dat inzicht biedt in vier cruciale succesfactoren voor het ontwikkelen en aansturen van effectieve programmateams.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Doelen: individuele doelen afstemmen op de team- en programmadoelen.
- Inrichting: duidelijke rollen en verantwoordelijkheden creëren en eigenaarschap stimuleren.
- Effectief teamgedrag: bouwen aan vertrouwen, herkennen van teamdynamiek en inspelen op wat het team op dat moment nodig heeft.
- Individuele talenten benutten: sturen én loslaten zodat teamleden optimaal kunnen presteren, ongeacht verschillende generaties of achtergronden.
Leeropbrengst:
Aan het einde van deze dag heb je helder inzicht in de samenhang van deze vier succesfactoren. Je weet waar jouw aanpak effectief is, waar verbetering mogelijk is en welke tools je daarbij kunnen ondersteunen.
Docent: Hanneke van Oirsouw, Maek Academie
Module 8
Strategisch Omgevingsmanagement: werken vanuit een visie
Deze opleidingsdag maakt een brug van de binnenwereld naar de buitenwereld. Externe stakeholders zijn cruciaal voor het behalen van programma ambities van de organisatie.
Samenwerken tussen organisaties gaat niet altijd vloeiend en is een vak op zich.
Hoe schep je de juiste condities voor een effectieve samenwerking? Hoe kun je op een samenhangende manier kijken naar de ambitie, belangen, relaties, organisatie en het proces? De grote uitdaging is om de verschillende partijen op een effectieve manier te verbinden.
Maar wat als het spannend wordt? Dan kiest vaak iedereen voor zichzelf. We bekijken hoe je vanuit de Mutual Gains gedachte op zoek kunt gaan naar een oplossing die voor iedereen goed is. Maar ook hoe je op een gestructureerde manier conflicten met de omgeving kunt voorkomen of oplossen.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Hoe omgaan met een veelvoud van externe stakeholders?
- Verschillende belangen
- Mutual Gains denken
- Vraagstukken van macht en invloed
- Een communicatiestrategie gebaseerd op een goede omgevingsanalyse
Leeropbrengst:
Tijdens het programma maak je je eigen stakeholderanalyse.
Docent: Marc Wesselink, WesselinkVanZijst
Module 9
Eindpresentatie, intervisie en afsluiting
Alle elementen komen samen. Samen reflecteren op casussen en elkaar inspireren met de opgestelde visiedocumenten.
De volgende onderwerpen staan centraal:
- Intervisie aan de hand van zelf ingebrachte thema’s
- Presentatie van je visiedocument door middel van Pecha Kucha
- Evaluatie leerdoelen
Docent: Mirella Jacobs, Jo Bos & Co